12 november 2026 - Leestijd: 10 minuten
Counselling
Ondersteuning
Het zorgcategorieënstelsel uitgelegd

Meer dan alleen op basis van het audiogram
Iedere slechthorende wordt ingedeeld in een zorgcategorie (ZN-categorie), van 1 t/m 5. Over het algemeen geldt: hoe groter het gehoorverlies, hoe hoger de categorie. Dat klinkt simpel, maar in de praktijk ligt het iets ingewikkelder.
Naast het audiogram telt óók de HOOR-vragenlijst
Gehoorverlies wordt gemeten aan de hand van verschillende testen en weergegeven in een audiogram. Dat speelt uiteraard een belangrijke rol, maar de indeling gebeurt óók aan de hand van de standaard HOOR-vragenlijst.
Bepalen van de gehoorbehoefte en zorgvraag
“Kunt u buiten de vogels horen fluiten?” en “Kijkt u de goede kant op als u op straat door iemand geroepen wordt?” Het is een greep uit de vragenlijst, die veelvoorkomende dagelijkse luistersituaties behandelt. Leefstijl, werksituatie en sociale interactie spelen hierin een rol en bepalen mede de gehoorbehoefte: in welke zorgcategorie iemand valt en welk gehoorapparaat het beste past bij zijn of haar leven.
Zelfde audiogram, andere categorie?
Hierdoor kan het voorkomen dat twee mensen met een vergelijkbaar audiogram toch in een andere categorie terechtkomen en een ander advies krijgen voor een hoortoestel.
Voorbeeld: iemand met een zeer veeleisende werksituatie en een druk sociaal leven begeeft zich regelmatig in complexe luistersituaties, zoals vergaderingen en congressen. Deze persoon belandt vaak in een hogere ZN-categorie dan een niet-werkend persoon met hetzelfde gehoorverlies, die veel thuis is en vooral een-op-een gesprekken voert.
Wat gebeurt er na de indeling?
De categorie bepaalt ook welke gehoorapparaten geschikt zijn en worden vergoed door de verzekering. In categorie 1 vallen de relatief eenvoudigste hoortoestellen en in categorie 5 de meest geavanceerde toestellen voor een complexere zorgvraag.
Bernafon biedt hoortoestellen aan in álle categorieën. Revita 100 valt in ZN-categorie 4 en Revita 200 in ZN-categorie 5. Deze toestellen beschikken over moderne functies zoals twee AI-netwerken, Bluetooth LE Audio en Auracast.
Bestaat categorie 6?
Nee, niet officieel. Dit wordt gezien als de buitencategorie en valt buiten de vergoede zorgmarkt. Hier worden toestellen aangeboden met zeer geavanceerde functies. Denk aan de meest geavanceerde AI-geluidsverwerking, Bluetooth-connectiviteit en sensoren die onder andere lichaamsbeweging monitoren en de geluidsondersteuning aanpassen aan de persoonlijke behoeften van de gebruiker. Revita 300 en 400 zijn hier goede voorbeelden van.
Kort samengevat
Het ZN-categorieënstelsel deelt slechthorenden in van categorie 1 tot en met 5. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar het gehoorverlies in het audiogram, maar ook naar de resultaten van de HOOR-vragenlijst. De uiteindelijke zorgcategorie hangt dus af van zowel het gehoorverlies als de persoonlijke luistersituaties, leefstijl en zorgvraag. Daardoor kunnen twee mensen met hetzelfde audiogram toch een ander hoortoesteladvies krijgen.
Vraag en antwoord
Wat is een ZN-categorie?
Een ZN-categorie is een indeling binnen de hoorzorg die helpt bepalen welk hoortoestel het beste past bij de gehoorbehoefte van een cliënt en welke toestellen voor vergoeding in aanmerking komen.
Hoeveel ZN-categorieën zijn er?
Er zijn vijf officiële zorgcategorieën, van categorie 1 tot en met categorie 5.
Wordt de zorgcategorie alleen bepaald door het audiogram?
Nee. Naast het audiogram speelt ook de HOOR-vragenlijst een belangrijke rol. Hierbij wordt gekeken naar dagelijkse luistersituaties, werk, sociale activiteiten en persoonlijke hoorbehoeften.
Kunnen twee mensen met hetzelfde gehoorverlies in een andere categorie vallen?
Ja. Twee mensen met een vergelijkbaar audiogram kunnen verschillende luisterbehoeften hebben. Daardoor kunnen zij in een andere zorgcategorie worden ingedeeld en een ander hoortoesteladvies krijgen.
Welke invloed heeft de zorgcategorie op de keuze van een gehoorapparaat?
De zorgcategorie bepaalt mede welke hoortoestellen geschikt zijn voor de zorgvraag van de gebruiker en welke toestellen binnen de vergoeding vallen.
Wat is het verschil tussen categorie 1 en categorie 5?
Categorie 1 is bedoeld voor een relatief eenvoudige zorgvraag, terwijl categorie 5 bedoeld is voor mensen die ondersteuning nodig hebben in complexere luistersituaties.
Bestaat er een categorie 6?
Nee, niet officieel. De officiële indeling loopt van categorie 1 tot en met 5. Toestellen die buiten de vergoede zorgmarkt vallen, worden soms informeel aangeduid als de buitencategorie.
Heeft iedere slechthorende recht op vergoeding voor een hoortoestel van de zorgverzekering?
Je hebt pas recht op vergoeding bij een gehoorverlies van minimaal 35 dB (decibel) aan ten minste één oor. Is het gehoorverlies minder dan 35 dB, dan betaal je het hoortoestel volledig zelf. Er bestaan hoortoestellen voor bijna ieder budget.